About | HeinOnline Law Journal Library | HeinOnline Law Journal Library | HeinOnline



11 J. Crim. L. & Penal Stud. 5 (2007)

handle is hein.journals/jlocllwap11 and id is 1 raw text is: 

                                         CZASOPISMO PRAWA KARNEGO
                                         I NAUK PENALNYCH
                                         Rok XI: 2007, z. 1  ISSN 1506-1817





                    KATARZYNA TKACZYK



             INSTYTUCJA CZYNNEGO ZALU
        W  ANGIELSKIM SYSTEMIE PRAWNYM



    W Anglii od stuleci formowal sie specyficzny, odmienny niz w krajach
Europy kontynentalnej, dwuwarstwowy system prawny. Z jednej strony skla-
daly sie nan orzeczenia sgdowe (zwane precedensami) tworzgce common law
oraz normy slusznosci (zwane equity) ksztaltowane przez sgdy kanclerskie,
z drugiej - tzw. stanowione prawo statutowe. Prawo angielskie ie nalezy
bowiem  w pelni ani do prawa stanowionego, ani do prawa zwyczajowe-
go. Jego najwazniejsza r6znica w por6wnaniu z kontynentalnym prawem
zwyczajowym   polega na powszechnosci i jednolitosci. Gdy tworzgce sie
kontynentalne prawo zwyczajowe charakteryzowalo sie lokalnym partyku-
laryzmem, angielskie common law mialo zasieg og6lnokrajowy, stad mozna
je bylo od poczgtku traktowad jako prawo powszechne.
    Gl6wnym  fr6dlem angielskiego prawa kamego jest nadal common law,
powstale i rozwiniete w drodze precedens6w sgdowych opartych na zalo-
±eniu, ze podobne sprawy powinny byd rozstrzygane w podobny spos6b.
Nie jest to jednak zasada bezwzglednie wi4z±ca, sqd ma bowiem prawo
do stworzenia nowego precedensu adekwatnego do rozpatrywanego stanu
faktycznego.
    Z punktu widzenia praktyki ogromne znaczenie majq prace Williama
Blackstone'a. Opublikowal on po raz pierwszy Commentaries on the Laws
ofEngland w XVIII w. Seria dziel W. Blackstone'a jest uaktualniana i wzna-
wiana co roku - ukazuje sie takie obecnie, cieszqc sie duzq popularnosciq.
Dzielo to bardzo szybko zaczelo wywierad ogromny wplyw na angielskq
edukacje prawniczq. Aby zrozumied doniosle znaczenie jego dziel nalezy
zaznaczyd, iz przed ukazaniem sie ,,Komentarzy trudno bylo pozna6 an-
gielskie common law, poniewaz bylo ono rozproszone w masie precedens6w